TERPEEN
Valenceen is de zoete sinaasappelterpeen, genoemd naar Valencia-sinaasappels. Valenceen is een heldere citrusterpeen die ruikt naar verse sinaasappels, cannabis een zoet, fris karakter geeft en bekendstaat als opbeurend.
Geur en karakter
Valenceen is zoet en citrusachtig, sinaasappel en grapefruit met een zacht hout-kruidige basis. Het is schoon en vrolijk.
Wat onderzoek suggereert
Valenceen toonde ontstekingsremmende en huidbeschermende activiteit in preklinische studies, en wordt gebruikt als insectenwerend middel en smaakstof. Menselijke cannabisdata is beperkt.
Waar het verder zit
Valenceen zit in Valencia-sinaasappels, grapefruit en ander citrus.
In een oogopslag
Let op
Effecten zijn grotendeels preklinisch en verschillen per profiel en dosis.
Verder lezen
Sesquiterpeen-biosynthese, nootkaton-oxidatie en preklinisch onderzoek
(+)-Valenceen is een bicyclische sesquiterpeen-koolwaterstof (molecuulformule C15H24, molmassa 204,35 g/mol, PubChem CID 9855795) met een eremofilaan-koolstofskelet. In tegenstelling tot lichtere citrus-monoterpenen zoals D-limoneen (C10H16, kookpunt 176 °C) telt valenceen drie isopreen-eenheden die in het cytosol uit farnesyldifosfaat (FPP) worden gevormd door sesquiterpeensynthasen, voor het eerst gekarakteriseerd in Valencia-sinaasappelschil als CsTPS1 (Sharon-Asa et al., 2003) en in kaart gebracht binnen de terpeensynthase-genfamilie van Cannabis sativa (Booth et al., 2017). Door zijn hogere molecuulgewicht en kookpunt (~250-254 °C) verdampt valenceen veel trager dan monoterpenen tijdens het curen en decarboxyleren. Via regioselectieve allylische oxidatie op koolstof C2 wordt (+)-valenceen omgezet in (+)-nootkaton, het kenmerkende aromatische keton van grapefruitschil.
Veelgestelde vragen
Hoe verschilt valenceen chemisch van limoneen? Limoneen is een C10-monoterpeen (C10H16) met een kookpunt rond 176 °C, terwijl valenceen een zwaardere bicyclische C15-sesquiterpeen (C15H24) is met een kookpunt rond 250-254 °C.
Wat is het verband tussen valenceen en nootkaton (grapefruitgeur)? Door allylische oxidatie wordt (+)-valenceen rechtstreeks omgezet in (+)-nootkaton, het belangrijkste keton achter de geur van grapefruitschil.
Blijft valenceen beter behouden tijdens decarboxylatie dan monoterpenen? Ja. Omdat valenceen pas boven 250 °C kookt, verdampt er tijdens standaard decarboxylatie op 110-120 °C veel minder van dan bij vluchtige monoterpenen zoals myrceen of pineen.